Thật ra, để làm chủ được vô minh không phải là điều quá khó. Trong 14 Mật giới, điều tối trọng đầu tiên cần lưu ý là phải tôn kính Đạo sư, giống như các đệ tử của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đã hết lòng tôn kính Đức Phật. Chính nhờ đức tin trong sạch ấy mà các ngài đã thành tựu đạo quả.
Bởi vì có đức tin trong sạch nên khi được đạo sư chỉ dạy, hành giả mới biết lắng nghe và thực hành theo đúng lời giáo huấn. Ngược lại, nếu đức tin chưa đủ vững chắc thì rất dễ tu tập một cách tùy tiện, không phân biệt được đâu là ngoại đạo, đâu là lời Phật dạy. Ai nói điều gì nghe có vẻ “siêu việt” hay thần chú nào được cho là “linh nghiệm” thì lập tức tin theo.
Thật ra, việc tụng niệm không quan trọng bằng việc trong quá trình tu tập mình nhận ra được điều gì và thấy rõ được bao nhiêu sai lầm của chính mình. Tu không phải để diệt tham, sân, si theo cách mà nhiều người vẫn thường nghĩ. Bởi nếu cái ngã vốn không thật có, thì tham, sân, si cũng không thật có. Nếu tôi không thật có, bạn không thật có, và cái ngã không thật có, thì tham, sân, si cũng không thể thật có được.
Nhưng tại sao chúng vẫn hiện hữu? Bởi vì chúng ta tin rằng chúng có thật.
“Linh tại ngã, bất linh tại ngã”
Khi còn chấp vào cái tôi, mọi sự phân biệt và phiền não đều từ đó sinh khởi.
Chính vì vậy mới nói rằng cái tôi là thứ quyết định và chi phối hạnh phúc cũng như cuộc sống này. Khi không còn chấp ngã, không còn bản ngã, thì mọi sự phân biệt và phiền não cũng chẳng thể phát sinh.
– Trích bài giảng pháp ngày 22.3.2026 của Đức Pháp Vương His Holiness 17th Kyabje Kadam Choje Dongchen Chotrul Rinpoche (H.H Kadam Narthang Tripa Rinpoche) –